ত্রিকোণমিতিক অনুপাত : অনুশীলনী-৯ - সৃজনশীল - ১৭
| Article Stats | 📡 Page Views |
|---|---|
|
Reading Effort 298 words | 2 mins to read |
Total View 2 |
|
Last Updated 6 hours ago |
Today View 0 |
১৭ (i) $\cot^4 A - \cot^2 A =1$ (ii) $\sec A + \tan A = \frac{5}{2}$
- (ক) যদি $\sin \theta =1$ হয়, তবে ${\rm cosec}^2 \; \theta$ এর মান কত?
- (খ) (i) হতে প্রমাণ কর যে, $\cos^4 A + \cos^2A =1$
- (গ) (ii) হতে $\sec A - \tan A$ এর মান নির্ণয় কর।
(ক) নং এর সমাধান
দেওয়া আছে,
$\sin \theta = 1$
আমরা জানি,
${\rm cosec}\; \theta = \frac{1}{\sin \theta}$
মান বসিয়ে পাই,
${\rm cosec}\; \theta = \frac{1}{1}$
বা, ${\rm cosec}\; \theta = 1$
উভয়পক্ষকে বর্গ করে পাই,
${\rm cosec}^2\; \theta = 1^2$
$\therefore {\rm cosec}^2\; \theta = 1$
সুতরাং, নির্ণেয় মান $1$। Answer
(খ) নং এর সমাধান
উদ্দীপক (i) হতে পাই,
$\cot^4 A - \cot^2 A = 1$
বা, $\cot^4 A = 1 + \cot^2 A$
আমরা জানি, $1 + \cot^2 A = {\rm cosec}^2 A$
বা, $\cot^4 A = {\rm cosec}^2 A$
বা, $\frac{\cos^4 A}{\sin^4 A} = \frac{1}{\sin^2 A}$
বা, $\cos^4 A = \frac{\sin^4 A}{\sin^2 A}$
বা, $\cos^4 A = \sin^2 A$
আমরা জানি, $\sin^2 A = 1 - \cos^2 A$
বা, $\cos^4 A = 1 - \cos^2 A$
পক্ষান্তর করে পাই,
$\therefore \cos^4 A + \cos^2 A = 1$ Proved
(গ) নং এর সমাধান
উদ্দীপক (ii) হতে পাই,
$\sec A + \tan A = \frac{5}{2}$ ........ (i)
আমরা জানি,
$\sec^2 A - \tan^2 A = 1$
$a^2 - b^2$ এর সূত্র প্রয়োগ করে পাই,
বা, $(\sec A + \tan A)(\sec A - \tan A) = 1$
সমীকরণ (i) হতে মান বসিয়ে পাই,
বা, $\frac{5}{2} (\sec A - \tan A) = 1$
উভয়পক্ষকে ব্যস্তকরণ করে বা $\frac{2}{5}$ দ্বারা গুণ করে পাই,
বা, $\sec A - \tan A = 1 \times \frac{2}{5}$
$\therefore \sec A - \tan A = \frac{2}{5}$
সুতরাং, নির্ণেয় মান $\frac{2}{5}$। Answer
Comments (0)